De geheime rol van UV-lampen bij het maken van kleding
Wanneer de meeste mensen naar een shirt kijken, denken ze aan naalden, draad en naaimachines. Maar als je goed kijkt, speelt er veel onzichtbare wetenschap. We gebruiken UV-lampen niet alleen om dingen te drogen, maar ook om de manier waarop stoffen en verf op moleculair niveau zich gedragen te veranderen.
Hoe de ‘magie’ werkt
We gebruiken deze lampen meestal op drie plekken.
Eerst komt het voorbehandelen. Hierbij gebruiken we kortegolfd UV-licht om ‘fixatiemiddelen’ vast te zetten. Het klinkt technisch, maar in feite voorkomt dit dat de draden breken tijdens het weven. Niemand wil immers dat de machine halverwege vastloopt.
Daarna komt het drukken. Voor digitale textielproductie maken we gebruik van middengolfd UV-licht. Zodra de inktdruppels de stof raken, wordt het vloeibare materiaal door het UV-licht omgezet in een vaste polymeerlaag. Dit gebeurt op hetzelfde moment. Dit is de enige manier om te voorkomen dat de inkt doordringt en om de lijnen scherp te houden.
Tot slot zijn er nog de afwerkingsstappen. Denk hierbij aan waterafstotende coatings of brandvertragers. Als je deze niet met de juiste hoeveelheid UV-licht behandelt, zullen ze niet goed hechten. Na twee wasbeurten is de coating dan verdwenen.
De problemen met de apparatuur
Hier ligt het lastige: je moet de vermogenssterkte van de lamp afstemmen op de snelheid waarmee de stof zich verplaatst.
Als je kleine batches produceert, is een lamp met een lage vermogenssterkte voldoende. Maar als je te maken hebt met een continue productielijn, heb je een lamp met hoge vermogenssterkte nodig. Als de stof zich te snel verplaatst, blijft de inkt nat. En dat is een ramp.
We gebruiken kwartsglasbuizen, omdat deze het UV-licht perfect doorgaan laten. Maar kwarts is broos. Als de transportband te veel trilt, kunnen deze buizen barsten.
En dan is er nog de hitte. Lampen met hoge vermogenssterkte worden erg heet. Als de koelfans niet goed werken, kan de stof beschadigen of kunnen de coatings die je net hebt aangebracht worden vernietigd.
Het behouden van de functionaliteit
We hebben deze lampen zo ontworpen dat ze eenvoudig in gebruik zijn. Ze vormen in feite een vervanging voor de meeste industriële droogtunnels. Je sluit ze alleen maar aan op de benodigde stroomvoorziening, stelt de snelheid van de transportband in en het is klaar.
Maar houd de buizen wel schoon. Eén beetje stof op het kwartsglas kan de UV-uitstraling met 10% tot 20% verminderen. Dat klinkt misschien niet veel, maar het maakt wel uit of het resultaat perfect is of dat de inkt nog steeds plakkerig blijft, waardoor je volgende batch beschadigd raakt.